Τι μπορούν να κάνουν τα θύματα κατά των διακρίσεων

Η νομοθεσία κατά των διακρίσεων, ανάλογα με το λόγο και τον τομέα διάπραξης της διάκρισης, δίνει το δικαίωμα σε θύματα διακρίσεων να:

• Προσφύγουν στο επαρχιακό δικαστήριο ή στο δικαστήριο εργατικών διαφορών (για διακρίσεις σχετικές με την εργασία και την απασχόληση), το οποίο μπορεί να καταδικάσει τους θύτες διακρίσεων σε χρηματικές ποινές ή/και ποινές φυλάκισης. Το δικαστήριο μπορεί επίσης να επιδικάσει δίκαιες και εύλογες αποζημιώσεις προς όφελος των θυμάτων, που πρέπει τουλάχιστον να καλύπτουν τη ζημιά που υπέστη το θύμα. Η νομοθεσία προβλέπει και την αντιστροφή του βάρους της απόδειξης. Όταν το θύμα μπορεί να στοιχειοθετήσει περιστατικά από τα οποία πιθανολογείται η διάπραξη παραβίασης της νομοθεσίας για την ίση μεταχείριση, το δικαστήριο μπορεί να υποχρεώσει τον κατηγορούμενο να αποδείξει ότι δεν υπήρξε παραβίαση της νομοθεσίας.

• Υποβάλλουν παράπονο στην «Αρχή Κατά του Ρατσισμού και των Διακρίσεων» που λειτουργεί στο Γραφείο του Επιτρόπου Διοικήσεως. Η Αρχή έχει την εξουσία από το νόμο, μεταξύ άλλων, να διερευνά καταγγελίες ρατσιστικής και διακριτικής μεταχείρισης, να παρέχει στήριξη σε θύματα διακρίσεων, να εκδίδει διατάγματα συμμόρφωσης, να επιβάλλει πρόστιμα και κυρώσεις σε βάρος όσων προβαίνουν σε ρατσιστική και διακριτική συμπεριφορά, αλλά και να αποκαθιστά τη ζημία σε βάρος θυμάτων.

• Να αναθέσουν την εκπροσώπηση τους σε οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στην καταπολέμηση του ρατσισμού και των διακρίσεων, όπως συνδικαλιστικές και αντιρατσιστικές οργανώσεις, οργανώσεις αναπήρων, συνταξιούχων, νεολαίας κλπ.

Επειδή οι δικαστικές διαδικασίες είναι χρονοβόρες, ψυχοφθόρες και υψηλού κόστους συμβουλεύουμε τα θύματα διακρίσεων να αναζητήσουν και να εξαντλήσουν καταρχήν όλα τα μέσα που τους παρέχει η νομοθεσία για εξωδικαστική διευθέτηση.  Είναι προφανές ότι μία δικαστική διαδικασία επιφέρει ουσιαστικά την οριστική ρήξη ανάμεσα στο θύτη και στο θύμα. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για περιπτώσεις διακρίσεων στη σφαίρα της εργασίας, όπου το θύμα επιζητεί αφενός την άρση των σε βάρος του διακρίσεων, δεν επιθυμεί ωστόσο να δημιουργηθεί ένα αφιλόξενο κλίμα που να τον οδηγήσει στην παραίτηση της θέσης εργασίας του.
Για αυτούς τους λόγους συμβουλεύουμε τα θύματα διακρίσεων να αναζητούν και να εξαντλούν τα μέσα που θέτει η νομοθεσία στη διάθεσή τους με την εξής σειρά:

1. Ενεργοποίηση μίας οργάνωσης που δραστηριοποιείται στο τομέα διάπραξης της διάκρισης (π.χ. εάν η διάκριση είναι εργατικής φύσης απευθυνθείτε σε μία συνδικαλιστική οργάνωση εργαζομένων)
2. Υποβολή παραπόνου στην «Αρχή Κατά του ρατσισμού και των Διακρίσεων»
3. Προσφυγή στο Επαρχιακό Δικαστήριο ή στο Δικαστήριο Εργατικών Διαφορών

Επειδή τα διαθέσιμα μέσα για θύματα διακρίσεων διαφέρουν ανάλογα με το λόγο διάκρισης και το τομέα εφαρμογής, συμβουλευτείτε τον παρακάτω πίνακα, από τον οποίο φαίνεται σε ποιες περιπτώσεις μπορείτε να προσφύγετε στο δικαστήριο